Beeld en geluid, een getekend concert

Horen terwijl je iets ziet? Ruiken als je iets voelt?
Iets zien terwijl je iets hoort?

 

Dit laatste heeft Walter Disney in 1940 met zijn derde film Fantasia laten zien.
Hoewel Disney op lijsten van beroemde dyslectici staat, is het niet zeker of hij wel
dyslectisch was. Wel is te zeggen dat hij met zijn beroemde tekenfilms een
inspirerend voorbeeld was van iemand die zijn innerlijke beelden in visuele animaties
wist om te zetten bij het horen van muziek, een mythe of een verhaal.

Fantasia onderscheidt zich van zijn andere en latere werken omdat Disney hier
experimenteerde met de beelden die hij zag bij het horen van bestaande klassieke
muziek. Hij gebruikte hiervoor de Toccata en fuga van Bach, de Notenkrakerssuite
van Tsjaikovski, de Sacre du Printemps van Strawinsky, de Pastorale van Beethoven,
Nacht op de kale berg van Moussorgsky, het Ave Maria van Schubert en La Gioconda
(de urendans) van Ponchielli, uitgevoerd door de Philadelphia Orchestra onder
leiding van de dirigent Leopold Stokovski.


Op de Sacre en de Kale berg na (die een beetje eng zijn), is Fantasia ook geschikt voor zeer jonge kinderen. Een onderhoudende film voor jong en oud om op speelse en humorvolle wijze kennis te maken met klassieke muziek. Disney zou Disney niet zijn als hij ons ook niet zijn schitterende visuele vondsten en effecten van gracieus
bewegende elfen zwierend over het ijs of dwarrelende sneeuwvlokjes zou voorschotelen.
De schoonheid van het planten- en dierenrijk - één van Disney's grootste inspiratiebronnen - is ook in Fantasia alom vertegenwoordigd. Een genot voor het kinderhart dus.

Een plezier voor het oog, een streling voor het oor. De muziek versterkt het beeld. Het beeld versterkt de muziek.

Een combinatie en unieke prestatie van een typische beelddenker om verhalen zonder tekst voor zichzelf te laten spreken.

Fragmenten zijn te zien op www.youtube.com.
Te bestellen bij www.bol.com of te huur op DVD bij bibliotheken

Film uit Zweden (2010) over de 18-jarige Simon met het syndroom van Asperger

 

Film uit Zweden (2010) met de titel Irymden finns inga känslor

 

Dit betekent: 'in space there are no feelings'

 

 

De regisseur Andreas Öhman laat op humorvolle en ontroerende wijze zien hoe de leef- en denkwereld van Simon eruit ziet in het dagelijks leven.

Als door zijn toedoen de relatie van zijn broer uitgaat, bedenkt Simon een geheel eigen plan hoe hij het stel weer bij elkaar kan brengen.

Met leuke animaties en originele vondsten voor iedereen die geïnteresseerd is in autisme.

 

Ook bekend onder de titel Simple Simon en te zien op www.youtube.com met Engelse ondertiteling

 

 



Wil je weten of je ADHD, ADD, dyslexie of Asperger hebt, of juist niet?

Gespreksleider Cees Grimbergen laat ouders en jongeren aan het woord over de voor- of nadelen van hun 'disorder'.
Een inspirerende uitzending van Hollandse Zaken voor diegenen die ermee te maken hebben en voor leerkrachten die zich willen verdiepen in kinderen met deze diagnoses.

Om te kijken, klik op deze link www.hollandsezaken.tv/home

De uitzending is van
donderdag 15 augustus 2013 op Nederland 2
met de titel: Label of geen label?

Dyslexie in de klas

                                    Linker- en rechter hersenhelft

 

 

Als leerkrachten zoeken naar hoe zij hun leerlingen met dyslexie kunnen begeleiden in de klas, is het handig om iets te weten over de werking van de hersenen.

Dankzij hersenonderzoek weten we inmiddels meer over de werking van de hersenen, ook bij leerprocessen.

De hersenen zijn grofweg te verdelen in een linker- en rechterhersenhelft, ook wel de visueel-ruimtelijke en verbale helft genoemd. De meeste mensen gebruiken beide hersenhelften.

Uit onderzoek blijkt dat het opnemen en verwerken van informatie bij mensen met dyslexie met name via de rechter hersenhelft verloopt.

De rechter hersenhelft kan zintuiglijke en beeldende informatie gelijktijdig verwerken. Dit betekent dat mensen met dyslexie snel in staat zijn het geheel van een situatie of les kunnen zien en bij bijvoorbeeld een probleem direct een oplossing voor zich zien.

Die oplossing onder woorden brengen is een ander verhaal. Daarvoor is de linker hersenhelft nodig om woorden aan de (beeld-) gedachten te koppelen. Dyslectici zoeken dan ook naar woorden om hun gedachten te uiten. In het onderwijs worden dit woordvindingsproblemen genoemd.

Als een leerkracht dit bij een leerling waarneemt, kan hij samen met de gegevens van leerlingvolgsysteem kijken of er misschien sprake is van dyslexie.

                                                Tijd en planning

 

Omdat we weten dat tijd en planning vooral een activiteit van de linker hersenhelft is en dit niet de dominante kant van dyslectici is, kunnen we beter begrijpen waarom leerlingen met dyslexie zoveel moeite hebben met het plannen van hun werk, hun weektaak en het zelfstandig doorwerken in de klas.

 

Voorbeeld

Leerlingen met dyslexie dromen vaak weg tijdens het zelfstandig werken in de klas. Een reden kan zijn dat de leerling de instructietekst van een opdracht niet goed begrijpt en niet meer weet wat hij moet doen. De leerling heeft geen idee hoeveel tijd er voorbij gaat als hij niets doet.

 

Om de leerling hierin te ondersteunen kan een leerkracht een afspraak met de leerling maken, dat hij naar de tafel van de leerkracht mag komen om de instructietekst voor te laten lezen en een voorbeeld te geven.

 

Om de weektaak overzichtelijker te maken voor de leerling met dyslexie, is het handig om de weektaak in dagtaken om te zetten. Daarmee kan de leerling overzicht houden wat er die dag van hem of haar verwacht wordt.

Interview met Ronald Davis

In dit interview vertelt Ronald Davis over zijn leven, zijn autisme en dyslexie en hoe hij op 38-jarige leeftijd ontdekte hoe hij wel makkelijk en foutloos kon lezen en schrijven.

Dit resulteerde uiteindelijk in de Davismethode en is te lezen in het boek 'the Gift of Dyslexia', in het nederlands vertaalt met de titel 'de Gave van Dyslexie'.
Ook schreef hij het boek 'the Gift of Learning' - 'de Gave van Leren', waarin hij laat zien hoe hij dyscalculie en AD(H)D benadert.
Inmiddels is ook zijn werkwijze om met autisme om te gaan gepubliceerd.

Kijk voor het hele interview op
www.youtube.com: Question everything Ronald Davis

Een bericht uit de praktijk

'Hè, hè, zegt de 10-jarige Jesse, 'eindelijk iemand die me begrijpt'.

Dit kwam er met een diepe zucht uit toen ik Jesse open vragen stelde over hoe een route in de stad onthoudt, of wat en hoe hij zich de vorige vakantie herinnerde.
Als ik hem vroeg: waar denk je aan bij het woord 'de', bleef het stil. Verbaasd antwoordde Jesse: 'niets', ik denk dan helemaal niets, want ik zie niks'.

Jesse is leergierig, weet erg veel van de natuur, gaat iedere week enthousiast naar zijn voetbalclub, maar het plezier om naar school te gaan is hij een beetje kwijt geraakt.
Hij krijgt regelmatig spellingsdictees terug vol rode strepen en schiet het AVI lezen niet erg op.
Jesse loopt rood aan als hij hierover vertelt en vervolgt: 'ik doe écht m'n best, maar het is niet leuk als je steeds fouten maakt. Ik word al zenuwachtig als ik de stopwatch zie als ik moet AVI lezen.
Ik vind lezen heel leuk, want ik wil weten wat er in het boek staat! Maar het is veel fijner om voor mezelf te lezen, want ik weet toch wel waar het over gaat. En trouwens, met rekenen ben ik wél goed!

De counseling
Jesse is zijn motivatie om te leren kwijt geraakt, slaapt slecht en gaat iedere dag met tegenzin naar school. We gaan samen aan het werk om te kijken hoe we dit kunnen oplossen.
Jesse wordt zich bewust hoe hij denkt, iets onthoudt, verwerkt en kan weergeven en leert hoe zijn visueel-ruimtelijke vermogen kan gebruiken om moeilijk woorden te onthouden; 'mijn fotocamera', noemt Jesse dit. Hij is verbaasd en opgelucht tegelijk als hij ervaart dat hij moeilijke woorden nu wel kan onthouden en foutloos opschrijven.
Het oefenen van het technisch lezen doet Jesse door zijn focustechniek toe te passen en te stoppen als hij struikelt over een - abstract of onbekend - woord. We dekken het woord af en laten de letters één voor één tevoorschijn komen. Jesse leert dat hij de letters benoemt en kan dan al heel snel het woord goed uitspreken en leest zonder haperingen verder.
Hij vindt het nog wel lastig om het geduld op te brengen om echt even te stoppen bij een struikelwoord, maar merkt gaandeweg dat het beter gaat dan doorlezen, nog meer fouten maken en heel moe worden.

Enige weken later
Jesse vertelt enthousiast dat hij twee AVI-niveaus omhoog is gegaan. Ook maakt hij minder fouten in zijn spellingsdictees.
Alleen topo (grafie) gaat nog niet zo goed. Jesse vindt het lastig om de namen van provincies, steden en rivieren te onthouden en raakt in de war van het kaartje dat hij bij de toets moet invullen.
Ik laat Jesse alle provincies zelf tekenen in een kaart, met ieder een eigen kleur. De namen van de provincies, steden en rivieren 'fotografeert' hij eerst in zijn hoofd, voordat hij deze opschrijft. Daarbij bedenkt hij zelf een plaatje bij het woord dat hij erbij vindt passen.

Een tijdje later hoor ik dat Jesse nu een 10 heeft voor zijn topo.
Jesses zelfvertrouwen is weer terug en hij gaat weer met plezier naar school.
Het is prachtig te zien dat Jesse heeft kunnen ontdekken hoe hij leerstof van hèm kan maken.

Een film over dyslexie, uit India:
'Taare Zameen Par'
Voor ouders, leerkrachten en anderen die met dyslexie te maken hebben.
De film met ondertitel 'every child is special' is geproduceerd en geregisseerd door de in India beroemde acteur Aamir Khan in 2007.

Ishaan Awasthi, een 8-jarig dromerig jongetje is meer geïnteresseerd in zijn omgeving dan in school. Zijn ouders besluiten hem naar een kostschool te sturen in de hoop dat meer discipline hun zoontje beter doet presteren op school. Ook daar gaat het niet goed met Ishaan.
Dan komt er een nieuwe leraar, Ram Shankar Nikumbh en verandert alles.

Een lange film, 165 minuten, even voor gaan zitten, te bestellen bij Amazon.com of kijk op youtube.com onder de titel 'Like stars on earth'.
(Walt Disney nam in 2010 de distributie van de film over). Prachtige liedjes en animatie's, vrolijke en ontroerende momenten, bekroond met de Indiase Oscar, een Filmfare Award.
(ook misschien een zakdoek klaarleggen......)